Tạo dựng thương hiệu cho sản vật địa phương

Từ mật ong ở Buôn Đôn đến bò một nắng đậm đà hương vị Sông Hinh, những sản vật quen thuộc đang được người dân nâng tầm giá trị bằng kinh nghiệm, sự kiên trì và tư duy làm thương hiệu.

Nâng tầm giá trị mật ong Buôn Đôn

Để mật ong địa phương trở thành sản phẩm có thương hiệu, được người tiêu dùng nhận diện và đón nhận trên thị trường, không chỉ cần nguồn nguyên liệu tốt mà còn đòi hỏi sự kiên trì của người làm nghề. Gần 20 năm gắn bó với đàn ong, bà Trần Thị Tuyết Mai ở thôn 5, xã Ea Wer đã từng bước hiện thực hóa điều đó.

Bà Mai cho biết, vùng đất Buôn Đôn trước đây (gồm 3 xã Buôn Đôn, Ea Wer, Ea Nuôl hiện nay) có nguồn mật ong phong phú, gắn với nhiều mùa hoa khác nhau. Tuy nhiên, lâu nay phần lớn sản phẩm được bán lẻ cho khách quen, chưa có thương hiệu nên giá trị kinh tế còn thấp. Nhận thấy tiềm năng từ nguồn nguyên liệu tại chỗ, năm 2012 bà thành lập hộ kinh doanh, đồng thời liên kết thu mua mật ong, phấn hoa từ các hộ nuôi ong trên địa bàn.

Theo bà Mai, muốn giữ được khách hàng, trước hết phải giữ chất lượng sản phẩm. Nghề làm mật không thể chỉ chạy theo sản lượng mà phải thuận theo chu kỳ tự nhiên của đàn ong và mùa hoa. Hoa cà phê, hoa xuyến chi hay hoa bông trắng đem đến những dòng mật có màu sắc, hương vị riêng.

Bà Trần Thị Tuyết Mai giới thiệu các sản phẩm mật ong OCOP.

Thấu hiểu sự trăn trở của người tiêu dùng trong việc tìm kiếm một dòng mật nguyên chất, bà Mai luôn tâm đắc với quy trình khai thác “mật chín”. Thay vì chạy theo sản lượng mà thu hoạch sớm, bà kiên trì chờ đợi cho đến khi mật được đàn ong luyện kỹ, đủ ngày đủ tháng, tổ ong được “vít nắp toàn phần”. Khi ấy, giọt mật đậm đặc tự nhiên, giữ trọn hàm lượng dinh dưỡng cùng hương vị đặc trưng nguyên bản.

Từ kinh nghiệm tích lũy qua nhiều năm, bà Mai từng bước chuyển cách làm từ sản xuất, kinh doanh truyền thống sang xây dựng sản phẩm có nhận diện riêng. Năm 2024, ba dòng sản phẩm chủ lực gồm Mật ong hoa cà phê YokDon, Mật ong hoa xuyến chi YokDon và Mật ong bông trắng YokDon được công nhận OCOP 3 sao.

Để thương hiệu vươn xa, bà Mai chủ động đa dạng hóa mẫu mã, đầu tư bao bì, xây dựng website giới thiệu sản phẩm và tăng cường quảng bá trên các nền tảng mạng xã hội. Việc tham gia các chương trình xúc tiến thương mại, hội chợ, hội nghị trong và ngoài tỉnh cũng giúp thương hiệu có thêm cơ hội kết nối với đối tác, mở rộng mạng lưới tiêu thụ.

Nhờ vậy, sản lượng mật ong qua sơ chế và bán ra thị trường bình quân hằng năm đạt trên 25 tấn, tương đương khoảng 20.000 lít, mang lại doanh thu khoảng 2 tỷ đồng. Thương hiệu mật ong YokDon giờ đây đã vượt ra khỏi phạm vi địa phương, có mặt tại các cửa hàng, đơn vị kinh doanh của hơn 15 tỉnh, thành phố trên cả nước.

Từ những mùa hoa quen thuộc của Buôn Đôn đến các thị trường ngoài tỉnh, hành trình của mật ong YokDon cho thấy lợi thế tự nhiên chỉ thực sự trở thành giá trị kinh tế khi được nâng đỡ bằng kinh nghiệm nghề, sự nghiêm túc trong sản xuất và tư duy làm thương hiệu. Bà Trần Thị Tuyết Mai chia sẻ, chứng nhận OCOP 3 sao mới là bước khởi đầu. Cơ sở sẽ tiếp tục nâng cao chất lượng sản phẩm, mở rộng thị trường và đồng hành với người nuôi ong trên địa bàn.

Đưa đặc sản Sông Hinh vươn xa

Nhắc đến đặc sản Sông Hinh, nhiều người tiêu dùng ở Đắk Lắk và các tỉnh lân cận đã quen thuộc với thương hiệu Bò một nắng Y Phát. Không chỉ chinh phục thực khách bằng hương vị đặc trưng, sản phẩm còn ghi dấu ấn bởi hành trình khởi nghiệp bền bỉ của chị Nguyễn Thị Diệu Linh, người phụ nữ quyết tâm khai thác tiềm năng nông sản địa phương để tạo dựng thương hiệu riêng.

Lớn lên ở vùng đất Sông Hinh, chị Linh cảm nhận sự phong phú trong văn hóa ẩm thực của đồng bào dân tộc Êđê nơi đây. Trong đó, món bò một nắng với cách chế biến độc đáo, hương vị đậm đà đã khơi gợi trong chị ý tưởng phát triển một đặc sản có thể mang đi xa, để nhiều người biết đến hơn về vùng đất và con người nơi đây.

Năm 2021, chị nghỉ công việc đang làm, tập trung theo đuổi con đường khởi nghiệp riêng. Đó là lựa chọn không ít thách thức bởi để một món ăn truyền thống trở thành sản phẩm hàng hóa được thị trường đón nhận, người làm ra sản phẩm phải giải quyết nhiều vấn đề, từ chất lượng nguyên liệu, quy trình chế biến đến bảo quản, đóng gói và tìm kiếm khách hàng. “Đó là bước ngoặt với tôi khi đưa đặc sản của vùng đất Sông Hinh đến mọi miền đất nước và được nhiều người biết đến. Bên cạnh phát triển kinh tế, tôi hy vọng có thể đóng góp chút công sức để Sông Hinh ngày càng giàu đẹp”, chị Linh chia sẻ.

Chị Nguyễn Thị Diệu Linh và sản phẩm Bò một nắng Y Phát.

Năm 2023, chị Linh quyết định xây dựng nhà xưởng quy mô khoảng 100 m², đầu tư máy móc, thiết bị phục vụ chế biến và sấy thịt, hướng đến nâng cao chất lượng, bảo đảm tính đồng đều của sản phẩm. Từ một món ăn gắn với văn hóa ẩm thực địa phương, Bò một nắng Y Phát dần được định hình thành sản phẩm hàng hóa có thương hiệu. Năm 2023, sản phẩm được huyện Sông Hinh trước đây công nhận đạt chuẩn OCOP 3 sao. Đây cũng là sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp tỉnh, trở thành niềm tự hào của xã Sông Hinh.

Bên cạnh các kênh quảng bá truyền thống, chị Linh sớm nhận ra vai trò của môi trường số trong hoạt động kinh doanh. Cơ sở chủ động giới thiệu sản phẩm trên các nền tảng mạng xã hội, sàn thương mại điện tử.

Ông Tô Văn Giang, Phó Chủ tịch UBND xã Sông Hinh nhận xét: "Thành công của chị Linh với sản phẩm Bò một nắng Y Phát một lần nữa khẳng định, sản phẩm mang dấu ấn địa phương được đầu tư bài bản và tiếp cận thị trường bằng tư duy mới hoàn toàn có thể vượt ra khỏi phạm vi buôn làng, đến gần hơn với người tiêu dùng ở nhiều vùng miền trên cả nước”.

Quỳnh Anh - Nhật Huy