Biến phụ phẩm nông nghiệp thành nguồn dinh dưỡng cho đất

Với hơn 800 ha cà phê đang quản lý, Công ty Cà phê 15 đối mặt với không ít thách thức trong quá trình duy trì năng suất và chất lượng vườn cây. Phần lớn diện tích được trồng trong giai đoạn 1987 - 1997 bằng giống thực sinh. Sau nhiều năm khai thác, nhiều vườn cây bắt đầu già cỗi, sức sinh trưởng suy giảm, sâu bệnh phát sinh, năng suất thấp.

Công ty Cà phê 15 sản xuất phân hữu cơ vi sinh từ vỏ cà phê, từng bước biến phụ phẩm thành nguồn dinh dưỡng cho đất trồng.

Trong khi đó, quá trình thâm canh kéo dài cũng đặt ra yêu cầu cải thiện chất lượng đất, sử dụng hiệu quả nguồn nước và hạn chế tác động đến môi trường. Trước thực tế này, bên cạnh cải tạo giống, Công ty Cà phê 15 đã chú trọng áp dụng quy trình quản lý sức khỏe cây trồng tổng hợp (IPM), tăng cường sử dụng phân hữu cơ, phân vi sinh và các chế phẩm sinh học.

Một trong những hướng đi được triển khai là tận dụng phụ phẩm trong quá trình chế biến cà phê để sản xuất phân bón phục vụ chính vườn cây. Từ năm 2011, công ty đầu tư xây dựng nhà máy sản xuất phân hữu cơ vi sinh từ vỏ cà phê để bón lại cho vườn cây. Phân thành phẩm bổ sung chất hữu cơ, lân, một số nguyên tố vi lượng và hệ vi sinh vật có ích, góp phần cải thiện cấu trúc đất, tăng khả năng giữ ẩm và tạo điều kiện thuận lợi cho vùng rễ phát triển. Theo đó, mỗi năm, trên 2.000 tấn phụ phẩm cà phê được tái sử dụng, góp phần giảm sự phụ thuộc vào nguồn vật tư mua ngoài.

Vỏ cà phê được tận dụng để sản xuất phân hữu cơ vi sinh.

Cùng với vỏ cà phê, công ty tận dụng hơn 35 ha mặt nước để nuôi cá, tạo nguồn nguyên liệu phục vụ sản xuất đạm cá. Đây là chế phẩm lỏng được tạo ra từ quá trình phân giải nguyên liệu cá, cung cấp chất hữu cơ, axit amin và một số chất dinh dưỡng, có thể bổ sung cho cây trồng qua vùng rễ hoặc qua lá theo quy trình phù hợp.

Đại tá Phạm Phú Châu (thứ ba, từ phải sang) thăm, kiểm tra vườn trồng.

Một nguồn nguyên liệu khác cũng được khai thác là cây chuối. Công ty tận dụng diện tích đất trống, đường bờ lô để trồng chuối, vừa sử dụng hiệu quả quỹ đất, vừa tạo nguyên liệu sản xuất dịch chuối. Sản phẩm được tạo ra từ chuối chín, mật rỉ và men vi sinh cung cấp chất hữu cơ, kali, một số nguyên tố trung lượng, vi lượng và axit amin, hỗ trợ quá trình ra hoa, đậu quả và nuôi quả cây trồng.

Theo Đại tá Phạm Phú Châu, Bí thư Đảng ủy, Phó Giám đốc Công ty Cà phê 15, mô hình giúp giảm đáng kể chi phí đầu vào; đồng thời giúp tăng năng suất tại các vườn cây từ mức 8 - 12 tấn lên 15 - 20 tấn quả tươi/ha, góp phần nâng cao sản lượng và doanh thu. Bên cạnh đó, việc tăng cường sử dụng phân hữu cơ còn góp phần cải tạo đất, giảm phụ thuộc vào phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật, qua đó góp phần bảo vệ môi trường sinh thái nông nghiệp.

Quỳnh Anh